Nia esforsu hanesan rai-henek sura la hotu.
Lia-fuan ne’e merese prega ba kazal nain rua, Fernando ho Maria, nia esforsu.
Katuas isin morena, kaer metmetin masa rohan ‘kakehe’, hodi kehe batar nurak kor kinur ne’ebé tula iha ahi-klak leten.
Tunu batar fatin, katuas husi Likisa Bazartete ne’e, modifika kalen hanesan kaixaun, solda besi haat halo nia ain hodi hamriik. Tau ahi klak iha kalen ne’ebe forma hansan kaixaun hodi tunu batar.
Katuas nee nia naran Fernando, tinan 47 ho nia kaben Maria (40). Nain rua ne’e gasta nia tempu iha semana rohan iha tasi ibun Cristo Rei, hodi hais sorte
Ema ho naran estimado pai Nando, lolos nia peskador, maibé tanba laloran bo’ot, nia gasta tempu hodi tunu batar.
“Hau la ba kail tanba tasi boot. Hau iha uma deit nee mak hau mai tunu batar” dehan nia.
Hau hare, nia nafatin kehe ahi klak. Ahi suar semo as ba kahur kalohan sai ida deit.
Batar balun neebe tasak ona, nia foti hodi kose mantega, no fo ba kliente neebe hakarak sosa.
Fernando nia kaben Maria, isin lotuk, ain as no fuk been. Tur iha moru protesaun iha Tasi ibun, la dok husi nia kaben nia sorin.
Hau hare Maria, hateke nafatin ba nia laen kaben neebe kehe hela ahi klak. Maria nia hamaluk, hanesan kbiit ida ba nia laen kaben hodi luta ba moris.
Kazal nain rua nee, luta hodi hetan netik sentavos ruma, nunee bele hatutan moris.
“Hau sempre mai ho hau nia katuas oan. Hau lakohi husik nia faan mesak” dehan Maria, hodi hateke ba nia lain Fernando.
Ema barak, haris no haklalak iha tasi ibun. Balun toba iha rai henek leten, no balun seluk halimar iha laloran siak neebe baku ba mai iha tasi ibun. La reklama nia kolen.
Kazal nain rua, hare deit ba sira neebe pasiar ho nia familia. Maibe sira nain rua la preokupa, tanba tempu pasiar no haksolok liu ona. Ohin loron, fen no lain nia haksolok laos pasiar maibe sira nia haksolok mak oan sira tenke hamnasa.
“Oan barak nee tenke buka osan. Balun sosa kadernu hodi ba eskola. Oan sira nia hamnasa, ami nia haksolok” dehan nia.
Hau sosa nia batar tunu. Hau behu hodi run ida-idak. Hau tur iba moru protesaun, hau se oin ba tasi. Han batar ao mesmo tempo hateke ba illa Atauro, neebe hau mout iha nakaras nia lihun.
Hau hanoin kona muzika antiga ida nia liriku “duduk berdua sambil memandang pulau Atauro”
Loron ne’ebá, tuku 5 lorokraik. Loron namlaik. Hau hateke ba illa Atauro maibe hahu malahuk tan nakaras hahu falun.
Hau fila kotuk ba fali Tasi.
Hau se fali oin ba pai Nando neebe tunu batar.
Hau husu nia konaba esforsu neebe nia halo hodi fo han no hemu ba oan sira.
Osan nebe nia hetan husi batar tunu nee, depende deit ba ema nia kuantidade.
“Loron domingo ema brak hanesan nee, bele hetan dolar sanulu” nia konta.
Pai Nando dehan, nia oan nain tolu remata deit eskola sekundariu no la kontinua tanba la iha kbiit hodi dudu oan nia eskola ba universidade.
Sentavus rahun neebe nia halibur husi faan ikan no negosiu seluk, too deit ba han no hemu. La too ba selu oan sira nia eskola.
Maibe, nia nafatin iha esperansa ba oan sira nia futuru.
Ami nain rua dadalia halimar. Maibe hau hare relojiu iha liman. Nia daun kiik para iha numeru 6.
Tasi ibun neebe ohin rame, mamuk ona, hela deit ain fatin iha rai henek leten. Ema sira be ohin nani tasi no duni malu iha tasi ibun fila hotu ona ba uma.
Laloran neebe baku ba mai tasi ibun lahatene kolen. Husik nia nia furin iha rai henek leten. No rai henek horut mohu.
Hau hateke ba estatua Cristo Rei, falun ona ho kalan nia nakukun.
Hau hamrik husi tuyr fatin, husu adeus, ba pai nando nia kaben. Fila ba uma.
CR 290123.




