Lafaek News—Xefe Suku Hatugau Bartolomeu Soares, hatoo apresiasaun ba Institutu Nasional Combate HIV-SIDA (INCSIDA), ne’ebé primeira-vez sensibiliza informasaun kona-ba impaktu hosi sexu livre v ba Komunidade sira iha suku Hatugau postu administrative Letefoho munisípiu Ermera.
“Foin primeira-vez husi Institutu Nasional Combate HIV SIDA ho nia ekipa tomak nusi nasional no munisípiu bele mai too suku Hatugau fahe informasaun klean ba komunidade suku Hatugau kompostu husi aldeia 6 atu sira bele hatene liután lala’ok moras HIV-Sida,” xefe suku Hatugau ba jornalista sira hafoin remata senseblizasaun iha suku Hatugau munisípiu Ermera, tersa 26/08/2025/.
Xefe suku ne’e argumenta, senseblizasaun ne’e importante tebes ba komunidade sira atu nune’e liu husi informasaun hirak ne’e komunidade sira bele liberta-an husi virus refere.
“Ida ne’e importante tebes ba joven feto-mane tanba imajen sira ohin hatudu ne’e importante loos, durante moras sira ne’e akontese ita ladun hatene, tanba saida moras sira ne’e akontese, tan ne’e agradese tebes INCSIDA nia prezensa iha suku Hatugau bele fahe informasaun kona-ba impaktu negative hosi HIV-SIDA ba komunidade sira bele hatene sintomas hanesan imajen sira bele hakbesik liu ba postu saúde hodi halo tratamentu,” Xefe suku Hatugau ne’e sublina.
Iha suku Hatugau Komunidade seidauk iha moras HIV-SIDA postu saúde besik hela kominidade sira teste bebeik, tan ne’e seidauk iha sinal ba virus HIV-SIDA, maibé hanesan autoridade lokal nafatin hakbesik-an ba Komunidade sira habelar nafatin informsaun liu hosi Igreja atu nune’e bele hasa’e konesimentu komunidade sira nian.
Iha fatin hanesan, Prezidente INCSIDA, Daniel Marçal, esklarese INCSIDA nafatin haklaken informasaun iha munisípiu no suku sira, tanba komunidade sira iha area rural menus informasaun virus HIV-SIDA.
“Bazeia ba estatístika hatudu katak ema kona HIV barak liu iha area rural, la’os ema iha sidade, tanba ema sidade sira halo relasaun seksual hatene proteje an, objetivu ohin mai iha ne’e hato’o liafuan simples liafuan sira nian rasik hodi ko’alia ba sira atu komprende diak HIV ne’e da’et husi saida no halo proteje no tratamentu oinsa no konsikuénsia ba sira nia ona sira nia futuru halo nusa,” Daniel akresenta.
Tuir Daniel katak, Iha tinan 2026 IX governu investe nafatin baINCSIDA atu kontinua esforsu ba too suku no aldeia territoriu nasional tomak kontinua fahe informasaun ba komunidade sira atu bele hatene nafatin informasaun hodi prevene an hosi virus HIV.
Jornalista: Moises Guterres




