Lafaek News—Prezidente Komisaun Organizador Tara-Bandu suku Comoro atual Xefes uku Comoro, Eligio J da S. Marçal informa fulan Outobru tara bandu funsiona komunidade sira ne’ebé komete problema sei aplika nahe biti-boot no selu administrasaun.
Prezidente Komisaun Tara Bandu esplika katak sansaun ba violasaun regra suku iha regulamentu ne’ebé prepara, komunidade ne’ebé halo problema ka viola regra suku sei sujeita ba sansaun tuir kritériu ne’ebé estabelese bainhira hato’o keixa ba xefe aldeia, sira sei nahe biti hodi rezolve, vítima sei selu administrasaun, suspeitu sei responsabiliza tuir hahalok no regra ne’ebé vigora iha suku.
Nia dehan, liga ho atividade serimonia tara bandfu nian, ba da-daun Konvite sirkula ona ba autoridades no komunidade sira kona-ba ba serimónia ne’ebé sei realiza loron 06 Outubru 2026.

Komisaun planeia konvida reprezentante hosi órgaun soberania, inklui Prezidente Repúblika, autoridade governamenu no autoridade lokal, no mós sei estende konvite ba suku 30 iha munisípiu Díli, no mós suku viziñu Tibar, postu administrative Bazartete ne’ebé baliza ho suku Comoro.
Xefe Suku Comoro husu komunidade tomak atu partisipa iha serimónia ne’e, ne’ebé konsidera nu’udar atividade importante ba hametin regra, responsabilidade no kooperasaun iha komunidade.
Iha serimónia tara bandu, tuir preparasaun tradisionál ne’ebé komisaun hateten, sei iha ritual ne’ebé inklui oho karau, bibi, fahi no manu.
Xefe Suku Comoro, Eligio J da S. Marçal, hatutan serimónia tara bandu ne’e inisialmente sei realiza iha 25 Setembru, maibé mudansa data fó oportunidade ba lideransa no komunidade atu prepara atividade ho di’ak liután.
“Hanesan lideransa komunitária no prezidente komité tara bandu, servisu preparasaun la’ós responsabilidade ema ida de’it, maibé komisaun hotu fahe responsabilidade no servisu hamutuk ho ONG Beamalai no AFUKU,” Xefe suku Comoro ba Lafaek News iha Sede suku Comoro,Dili, 22/09/2026.
Haktuir nia katak, komunidade iha aldeia 14 hotu ona simu sensibilizasaun kona-ba lala’ok tara bandu no fó sira nia opiniaun. Informasaun kona-ba atividade ne’e mós to’o ba komunidade liuhosi grupu WhatsApp no komunikasaun direta entre membru komunidade sira.
“Tara-bandu nu’udar mekanizmu komunitáriu atu ajuda hamenus problema sosial, inklui konflitu, violénsia no hahalok ne’ebé bele perturba ordem iha aldeia no suku laran,” dehan Xefe suku Comoro.
Suku Comoro konsidera nu’udar área estratéjika tanba nia pozisaun hanesan odamatan bo’ot ba Aeroportu Internasionál Nicolau Lobato. Tanba ne’e, lideransa no komunidade hakarak tara bandu sai parte ida hosi esforsu atu hametin ordem no kondisaun sosial iha área ne’e.
“Inan-aman sira mós suporta realizasaun tara-bandu ho esperansa atu ajuda hamenus hahalok nakar entre joven sira, konflitu no violénsia iha aldeia no Suku Comoro,” nia reafirma.
Jornalista : Gracia Soares


