Lafaek News—Kinta 20/10/2022, Projetu Aí ba Futuru – Parseira ba Sustentável Agrofloresta (PSAF) halo abertura ba espozisaun movel aí ba futuru iha munisipiu Manatuto.
Espozisaun ne’e aprezenta rezulatdu serbisu ne’ebé selesionadu husi projetu Aí ba Futuru durante implementasaun iha tinan 5 nia laran dezde tinan 2017-2022 iha munisípiu parte leste hanesan Manatuto, Baucau, Vikeke ho Lautém, vizitante sira hare aprezentasaun selesaun fotográfia ho video atinjimentu husi projetu ho imajen hirak ne’ebé selesionadu aprezenta atividade projetu inklui aprezenta filmajen istória susesu realizasaun global atinjimentu projetu ho komplementadu entrevista husi agrikultór sira, estudante ho reprezentante husi NGO sira, EU, MAP ho GIZ. https://www.lafaeknews.tl/giz-loke-eventu-espozisaun-movel-ai-ba-futuru-iha-munisipiu-baucau/
Projetu Aí ba Futuru ne’e Finansia husi Uniaun Europeia no Alemaña Federal Ministériu ba Ekonómiku Kooperasaun no Dezenvelvimentu (BMZ), no implementa husi GIZ hamutuk ho Ministériu Agrikultura ho Peskas (MAP) realiza espozisaun iha fatin 5 to’o projetu ne’e remata iha fulan Novembru tinan ida ne’e atu selebra atinjimentu husi projetu Aí ba Futuru ikus nian, no envolve mós agrikultór sira, autoridade lokál ho parseiru doador sira iha semana kotuk, eventu ne’e hala’o ona iha Baucau durante loron 3
Iha abertura espozisaun movel aí ba futuru iha Manatutu, Asesór Tékniku Ai ba Futuru (GIZ), Dominik Langen, esplika espozisaun ida ne’e hanesan selebrasaun ida ba servisu no atividade sira husi projetu Aí ba Futuru parseria ba sustentável agrofloresta hodi atribui sertifikadu ba funsionáriu no komunidade ne’ebé envolve direta iha projetu refere, projetu ida ne’e promove sustentável agrofloresta nu’udar forma ida atu agrikultór sira hodi diversifika sira nian produsaun hosi hasa’e sira nia rendimentu.
“Ha’u orgullu tebes ba iha projetu MAP no doadór sira ne’ebé mak hola parte iha projetu ida ne’e, desde Aí ba Futuru hahu too agrofloresta saí konsesidu iha Timor Leste no iha organizasaun sira seluk, ha’u fiar katak servisu Aí ba Futuru kontribui makas iha Timor Leste”, esplika Asesor Tékniku Dominik iha salaun ULFA Inkero Manatuto, kinta foin lalais.
Dominik Langen fundamenta, projetu ne’e taka iha Novembru ne’e signifika servisu iha munisípiu 4 Baucau, Manatuto, Vikeke, Lautem mos sei termina, agrofloresta iha poténsia boot ba agrikultór sira hodi bele utrapasa dezafiu ba iha futuru.
Iha Fatin hanesan toos na’in husi suku Fatumakerek Agapito Quintão hato’o orgullu ba projetu Aí ba Futuru durante tinan tolu ka haat ne’ebé mak bele ajuda ona ami suku Fatumakerek hodi bele kompriende saída mak agrofloresta.
“Hanesan toos na’in liu husi Aí ba Futuru mak bele estabelese ona bibeirus iha ami nia suku iha fatin rua agradese tebes ba projetu Aí ba Futuru no GIZ iha Timor Leste”.
Entretantu representante xefi suku, Manatuto Olinda Pereira dehan, orgullu ba projetu ne’e mesmu hasoru situasaun no kondisaun ne’ebé diferensia, maíbé ho fuan boot nafatin bele apoiu iha Manatuto Postu-Administrativu neen (6) ne’ebé sai benefisiáriu husi projetu Aí ba Futuru hodi presejensa iha suku ida-idak maske ho kondisaun estrada át.
“Mesmu hasoru situasaun no kondisaun ne’ebé mak deferiénsia maíbé ho fuan boot nafatin bele apoiu ami hotu iha Munisípiu Manatuto Postu-Administrativu neen ne’ebé hetan benefisiáriu husi projetu Aí ba Futuru hodi prezensa iha ami nia suku ida-idak maske ho kondisaun estrada at ita boot sira bele prezensa iha ne’e”, esplika Olinda.
Eventu ne’e abertura husi Diretor MAP Manatuto, Asesor Tékniku GIZ, Dominik Langen, Xefi suku Funar Olinda Pereira, representante PNTL, partisipa husi agrikultór husi Aí ba Futuru iha Manatuto no mós reprezentante diretor sira, xefe departementu no komunidade sira.
Aliende ne’e iha mós entrega sertifikadu ba Jestor viveirus komunitária, extensionista agrikultura ho guarda floresta ne’ebé servisu hamutuk iha área ruraís, sertifikadu ne’e entrega ba partisipante ne’ebé envolve -an iha atividade halo promosaun agronegósiu ne’ebé Aí ba futuru serbisu hamutuk ho Oxfam, expozisaun sei kontinua iha Vikeke (hahú iha loron 27-29 Outubru 2022) ho Lautém.
Jornalista : Rita Moniz
Editór : Agapito de Deus




