Lafaek News—Iha misa ikus atu simu tinan foun iha loron 31/12/2025, Pe. Aniceto Maia da Costa Ocarn husu sarani sira hotu atu hatoman-an simplesidade hanesan Jesus nune’e hodi hakbesik bae ma kiak sira hodi fo tulu ba malu.
“Tinan Ida Ne’e konvida Ita oinsá halo tranformasaun hanesan maromak halo an ba ema sai hanesan Ita iha buat hotu hakarak tama iha ita ema nia istória halo an kiak halo an simples atu salva ema hotu liu liu hamamuk nia an nune’e mos ita sarani nudar sosiedade nudar nasaun mos hanesan atu servi povu ho diak ema seluk ho diak Ita tenki hamamuk-an haraik-an adapta ho povu nia moris Ita mos tenki esperénsia povo sarani sira nia moris halo an simples la halibur riku-soin atu hariku ema seluk hanesan maromak halo kiak nia an atu hariku ita ema kiak sira nia moris iha fatin fo’er atu halo Ita ema foer ne’e bele sai mos no sai santu,” Pe. Aniceto hatoo hosi homilia ba sarani sira iha misa iha dia 31 kalan hodi despede tinan tuan ba tinan foun.
Nai-Lulik ne’e esplika moris iha sirkulasaun tempu ba maromak mak tempu ba nai, dala ruma sarani sira haluha atu agradese ba maromak, maske iha selebrasaun misa hodi simu tinan foun atu fahe malu ho tinan tuan, maibé sarani sira nia partisipasaun minimu tebes.
“Dala-barak sarani balun iha sosiedade haluha atu agradese ba maromak tinan foun atu fahe malu. dalaruma sarani barak la mai misa padahal moris ne’e la’os Ita nian no tempu ne’e la’os ita nian, maromak mak tempu nia-nain ho nune’e ita tenki hatene agradese,” mensajen hosi nai-lulik ne’e molok sarani sira fahe malu ba ida-idak nia uma.
Iha fatin hanesan, Samuel Martins nudar sarani kristaun katólika, hatoo nia agradesimentu boot ba maromak liu hatoo obrigadu ba tinan tuan 2025 ne’ebé hatudu ona dalan susesu ba ema hotu liu-liu sarani Bobonaru hodi kontinua simu tinan foun 2026 ho haksolok.
“Ha’u hato’o obrigadu ba tinan tuan 2025 iha 2026 nafatin atu moris kontenti espera katak ba tinan Foun bele lori buat foun Dame no domin ba ema hotu hahalok tuan husik Hela iha pasadu,” nia hakotu lia.
Iha fatin la hanesan, Pe. Edgar Martins SJ, mos hato’o mensajen ba sarani sira tenke hasa’e prezente tinan 2025 nian ba altar santu nune’e bele hasoru tinan 2026 ho istória foun.
“Ita nia matan hateke ba lalehan no nakukun no kalan nia hamaluk,iha rai ne’e no nia roman nabilan kalan ne’ebe murak no lulik no santu ita mai halibur hamutuk ho fuan ida no laran ida tanba ne’e ami mai ho laran nakloke no haraik an atu hato mai nia gratidaun no fundu ba buat hotu ne’ebe ami hasoru iha tinan,ida ne’e triste,dame no furak terus no susar sira no luta sira hamnasa,halerik,no rikusoin tomak ne’e hafutar ba altar santu ida ne’e hanesan presenti ami intrega ba ita bo’ot nia liman”hateten pe-Edgerio martins SJ iha omilia selebrasaun misa ikus ba tinan 2025 iha umalaku sao Mateus Ailok-Laran 31/12/2025

Padre ne mos esplika tan katak maske ho tinan 2025 nakonu ho idiolójia no polítika oin-oin maibé tenki tulun malu
“Ita presija konsiente ita moris iha mundu ida ne’ebe nakonu ho nabilan iha mos idiolójia no polítika oin-oin iha demokrasia ne’ebe ema hotu hakarak luta ba sira nia direito, iha mudansa sosiadade lalais tebes iha moras oin-oin no formasaun no kuinesimentu ne’ebe bo’ot no étika iha ita nia familia no sosiadade, pior liu ema ne’ebe vunerável no mukit liután sai ezemplu ba ema sira ne’ebe iha poder, no osan barak no ema sira ne’ebe atu salva maibé lakonsege atu tau matan tanba de’it arogánsia,hanesan opsaun ikus liu respeita malu mak buat ne’ebé sagradu,” hatete Pe. Edgar iha misa dia 31 kalan iha Kapela Ailok-Laran.
Nailulik ne’e fo hanoin ba joven sira atu evita halo problema, evita ona hahalok at sira iha tinan 2025, simu 2026 ho dame no domin ba malu, haraik-an hodi simu malu hanesan maun alin katak ema hotu mesak Timor-oan.
“Iha parte seluk ita sei gasta ita nia vida tuda malu,la respeita malu no tulun malu atu moris diak ita tuda ema nia uma no provoka ema iha dalan,se hanesan ne’e sei la lori ita ba moris diak,ita sei sai atan ba ema ne’ebe mai husi rai liur,no ema bo’ot sira,no ita sei sai atan ba ita nia rai rasik tanba ita ba halo tos mos la bele no ba escola mos lakohi, tan ne’e leitura fo hanoin mai ita katak Kristus sai sentru ba ita nia moris, milagre ne’ebe nai Maromak halo iha ita nia moris mak iis ne’ebe Ita dada no nia fo buat hotu, tanba nia hadomi ita, maun alin no inan feton sira mai ita hotu agradese ba nai Maromak ba misa ida ne’e atu ita iha ahi oan domin nian lakan nafatin ba ita an atu hasoru tinan foun ho matan moris neon nain, reja ba ida-idak nia fuan no hateke ba lalehan no reja, nai ami agradese ba moris ida ne’e iha tinan 2025,ami tau laran metin ba malu no moris iha tinan 2026,” Nailulik ne’e hakotu lia.
Observasaun Lafaek News, iha selebrasaun misa 31/12/2025 kalan, misa kapela Ailoka-laran suku Bairo-pite nian, hetan partisipasaun másimu hosi aldeia Terus-Nain, Timor Kmanek, Buka-Fini no aldeia Lemorana.
Maria José de Jesus/Amandio M. Leite




